Koronawirus na Świecie

All countries
240,226,016
Zakażeni
Updated on 14 October 2021 21:12
All countries
215,798,951
Ozdrowieńcy
Updated on 14 October 2021 21:12
All countries
4,893,452
Zgony
Updated on 14 October 2021 21:12

Koronawirus na Świecie

All countries
240,226,016
Potwierdzone
Updated on 14 October 2021 21:12
All countries
215,798,951
Wyzdrowiało
Updated on 14 October 2021 21:12
All countries
4,893,452
Zgony
Updated on 14 October 2021 21:12

Ossolineum pod okupacjami – Andrzej Manasterski

Podczas ostatniej wojny okupanci zasilali własne muzea i magazyny, rabując polskie dobra narodowe. Zakład Narodowy im. Ossolińskich we Lwowie w 1938 roku posiadał w swoich zbiorach 307 tys. druków, 13,5 tys. rękopisów, 7,5 tys. autografów, a ponadto piękne zbiory portretów, map, medali, monet itp.

Prowadzona przez Zakład działalność w okresie międzywojennym stanowiła najbardziej wartościowy element upowszechniania osiągnięć cywilizacji zachodniej i europejskiej na na terenach należących w przeszłości do wschodniej części Rzeczpospolitej.

Po wkroczeniu Sowietów we wrześniu 1939 roku, władzę nad Zakładem przejął cenzor komisarz Postwojtow, który przekazał go Jerzemu Borejszy (właściwe nazwisko Beniamin Goldberg), komunistycznego propagandzisty i publicysty, brata Józefa Różańskiego – stalinowskiego zbrodniarza. Borejsza nazywany był „Jewrejszą” z racji żydowskiego pochodzenia. Brak doświadczenia w zarządzaniu tego typu instytucją nie przeszkadzał, by sprawnie wykonywać polecenia sowieckich mocodawców. Na tyle sprawnie, by Ossolineum otrzymało nazwę „Kombinat Kulturalno-Oświatowy Ossolineum”. Zadaniem „Jewrejszy” było przeprowadzenie reorganizacji placówki i formalne przejęcie jej przez Akademię Nauk Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. Zbiory Ossolineum stały się filią Biblioteki Akademii w Kijowie.

W lutym 1940 roku „Jewrejsza” został odwołany, a jego miejsce zajął Jakow Zajkin, a w październiku tego roku Iłła Zelenka – obaj pochodzenia żydowskiego, niemający żadnego doświadczenia ani fachowego przygotowania do kierowania placówką. Obaj za to byli typowymi sowieckimi propagandystami, którzy włączyli Ossolineum w uprawianie komunistycznej agitacji. Utworzono Gabinet Marksizmu-Leninizmu, Gabinet Literatury Narodów Związku Sowieckiego, bibliotekę zasilały książki sowieckich „postępowych” pisarzy, przy okazji wycofywano publikacje uznane za wrogie. Na tej liście znalazły się dzieła Józefa Piłsudskiego, Romana Dmowskiego, Gustawa Morcinka, Wacława Sieroszewskiego, Zofii Kossak-Szczuckiej, Stefana Żeromskiego. Do połowy 1941 roku ze zbiorów biblioteki wycofano 2846 pozycji. Skarbem Zakładu Narodowego Ossolineum, byli pracownicy, dzięki którym instytucja mogła pełnić swoją misję. Jednym z nich był dyrektor Ludwik Bernacki, który dowiedziawszy się o wkroczeniu Sowietów do Polski, zmarł w bramie Zakładu. W kwietniu 1940 roku zmarł historyk Kazimierz Tyszkowski. Sowieckie władze zastępowały Polaków pracownikami pochodzenia żydowskiego, Ukraińcami i Rosjanami. Dość wspomnieć, że od lutego 1940 roku do czerwca 1941 roku, na stu pracowników Ossolineum, było 41 Polaków, 31 Żydów, 31 Ukraińców i 1 Rosjanin. Pracowników narodowości żydowskiej szczególnie wspierał dyrektor Zajkin, co było zresztą jedną z przyczyn jego odwołania ze stanowiska, po skargach pisanych przez ukraińskich sowieciarzy. Polityka personalna Zajkina polegała na tym, by do prac niewymagających kwalifikacji zatrudniać Polaków i Ukraińców. Wśród zatrudnionych wykwalifikowanych Polaków w okresie pierwszej okupacji sowieckiej, znaleźli się Wacław Olszewicz, Roman Grodecki, Józef Chałaciński. Jako archiwista pracował historyk prof. Józef Feldman. Sowieci próbowali nakłonić, by potępił swego nauczyciela, prof. Władysława Konopczyńskiego, który jako poseł z ramienia Związku Ludowo-Narodowego wniósł w 1923 roku projekt nowelizacji ustawy o szkolnictwie wyższym, znany jako „numerus clausus”, dotyczący regulacji prawnych w zakresie liczby przyjmowanych studentów według narodowości. Z tego powodu prof. Konopczyński był zajadle piętnowany przez środowiska lewicowe. Prof. Feldman nie odciął się od swego mistrza, nie potępił jego działalności sprzed wojny. Tym samym sam stał się wrogiem. Od zesłania uratował go … Zajkin, a właściwie to, że prof. Feldman, pochodził z rodziny żydowskiej. Cóż, działania sowieciarzy czasami bywały zaskakujące. Podobnie jak to, że najwierniejszym uczniem prof. Konopczyńskiego oskarżanego o antysemityzm, był prof. Feldman, pochodzenia żydowskiego.

Wszyscy zatrudnieni w Ossolineum byli poddawani komunistycznej indoktrynacji, prowadzonej przez sowieckich propagandystów. Jednym z nich był filozof marksista Adam Schaff, w PRL w PZPR, agent MSW, wykładający na paryskiej Sorbonie i popierający zgłoszenie Jaruzelskiego w stanie wojennym do Pokojowej Nagrody Nobla. Nawiasem mówiąc, do tego projektu powrócono w 1989 roku, by wspólnie z Jaruzelskim uhonorować także kardynała Glempa i Wałęsę.

W czasie pierwszej sowieckiej okupacji zbiory Ossolineum powiększyły się o dobra zagrabione przez okupanta. Tak więc, Zakład przygarnął Bibliotekę Dzieduszyckich, Bibliotekę Łacińskiego Seminarium Duchownego, księgozbiór Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego, bibliotekę klasztoru dominikanów.

Wraz z rozpoczęciem wojny Niemiec z Sowietami, zzaszly w Ossolineum zmiany. Personel pochodzenia żydowskiego zbiegł na Wschód, podobnie jak cześć personelu pochodzenia ukraińskiego i rosyjskiego. Pozostali Polacy, których Niemcy uznali za fachowców i powierzyli im opiekę. Starania, jakie podjęli Ukraińcy skupieni wokół Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN), by przejąć Ossolineum, spotkały się z odmową ze strony Niemców. Gustav Abb, dyrektor Głównego Zarządu Bibliotek w Generalnym Gubernatorstwie uznał, że wśród Ukraińców nie ma z kompetencjami do prowadzenia instytucji. Z inicjatywy Abba, komisarycznym zarządcą został Władysław Tadeusz Wisłocki, zamordowany przez Niemców prawdopodobnie 11 lipca 1941 roku wraz z innymi polskimi naukowcami. Lwowski bibliofil Mieczysław Opałek pisał, że Wisłocki, to: „szczery bibliofil i najmilszy towarzysz pracy. Brutalna łapa gestapowca wyrwała go z zacisza domowego, od rodziny, od biurka i prac zaczętych, którym nie było już dane dojrzeć do pełni rozkwitu”. Nowy zarządca, Ulrich Johansen przekształcił Ossolineum w Bibliotekę Państwową we Lwowie. W październiku 1943 roku dyrektorem został Aleksander Himpel. Niemcy w zasadzie za najbardziej wartościowy personel Ossolineum uznawali Polaków. Nie przeszkadzało to im w rabowaniu zbiorów. Naczelnym rabusiem na terenie ziem okupowanej Polski był historyk sztuki Kajetan Muhlmann, który pełnił funkcję specjalnego pełnomocnika do spraw ochrony i zabezpieczania dzieł sztuki na terenach wschodnich. On to, z polecenia marszałka III Rzeszy i kolekcjonera dzieł sztuki Hermanna Goeringa, dokonał zaboru 26 rysunków Albrechta Dürera ze zbioru Ossolineum. Nie tylko on. Stacjonująca we Lwowie komendantura Wehrmachtu zrabowali część map sowieckich oraz dane geograficzne i statystyczne odnoszące się do Ukrainy, a gubernator Dystryktu Galizien zabrał francuskie gobeliny. Ta sama komendantura Wehrmachtu, nie dopuściła do zrabowania części zbiorów przez Niemiecki Instytut Pracy na Wschodzie w Krakowie. Przeciwko rozczłonkowaniu zbiorów Ossolineum opowiadał się pierwszy komisarz Gustav Abb. Ten najważniejszy bibliotekarz III Rzeszy, doceniał zasoby Ossolineum. Miał oczywiście swoje powody, by nie uszczuplać zasobów lwowskich, a była to konieczność dokonania szczegółowej inwentaryzacji, aby wyłowić najbardziej wartościowe pozycje dla bibliotek w głębi Niemiec. Nie udało mu się w pełni tego dokonać, dlatego na początku 1944 roku, kiedy Niemcy organizowali ewakuację ze Lwowa, do Krakowa trafiła jedynie część zbiorów – ok 3 proc. starodruków, 13 proc. rękopisów, część zbiorów graficznych. Zajęcie Lwowa przez Armię Czerwoną 28 lipca 1944 roku rozpoczęło drugą okupację sowiecką. Nowy dyrektor placówki, Wasyl Szczurat, ukraiński pisarz, był przeciwny przekazaniu zbiorów Polsce po zakończeniu wojny. Argumentował, że jedynym właścicielem Ossolineum jest „naród ukraiński”. To, że w zbiorach nie było „ukraińskich” pamiątek mu nie przeszkadzało. Porozumienie zawarte pomiędzy polskimi komunistycznymi władzami a Sowietami w czerwcu 1946 roku, przewidywało, że do Polski trafi jako „dar dla narodu polskiego”,75 proc. druków wydanych do 1800 roku, 15 proc. czasopism, 2 proc. autografów, 4 proc. zbiorów kartograficznych, 40 proc. numizmatów, 40 proc. druków z XV-XVIII wieku. O tym, jakie eksponaty miały trafić w formie „daru” do Polski, miała decydować polsko-sowiecka komisja. W rzeczywistości decyzja należała do Sowietów.

Kiedy przed wkroczeniem Niemców do Lwowa żydowski antykwariusz, Zygmunt Igel oddawał swoje książki znajomym na przechowanie, usłyszał od jednego z nich: „Jeszcze pan po nie wróc. To musi się zmienić” Wówczas, stary antykwariusz, mający doświadczenie życiowe, odpowiedział: „Polska będzie, ale Igla nie będzie”. Jak wielu lwowiaków, Zygmunt Igel nie przeżył wojny, został zamordowany przez Niemców. Nie opuścił swojego antykwariatu, jak wielu jego współbraci. Za przywiązanie do miejsca, zawodu i książek, zapłacił najwyższą cenę. Polskie zbiory Ossolineum, gromadzone z wielkim pietyzmem przez kilka pokoleń Polaków mieszkających we Lwowie i wschodniej Galicji, stały się podczas II wojny światowej ofiarą rabunków obu okupantów.

Tak, Szanowny Panie, Zygmuncie Igel, Polska jest, ale takich antykwariuszy, jak Pan i takiego Ossolineum, już nie ma.

682 KOMENTARZE

  1. Your style is really unique in comparison to other people I’ve read
    stuff from. Thanks for posting when you have the opportunity,
    Guess I’ll just bookmark this blog.

  2. I’ve been surfing online more than 3 hours today, yet I never
    found any interesting article like yours. It is pretty worth enough for me.
    Personally, if all webmasters and bloggers made good content as you did, the web will be much more useful than ever before.

    Also visit my web page: FastAction Keto

  3. Magnificent beat ! I would like to apprentice while you amend your website, how can i subscribe for a blog site?
    The account helped me a acceptable deal. I had
    been a little bit acquainted of this your broadcast offered bright clear concept

    My web page Divine Dynamic Keto

  4. This is very interesting, You’re a very skilled blogger.

    I’ve joined your rss feed and look forward to seeking
    more of your wonderful post. Also, I’ve shared your web site in my social networks!

    my homepage: Karry

  5. The very next time I read a blog, I hope that it won’t disappoint me
    as much as this one. After all, Yes, it was my choice to read, however I truly thought you would probably have something helpful to say.
    All I hear is a bunch of complaining about something you could possibly
    fix if you were not too busy seeking attention.

    My page: Phincat Review

  6. I’ve been surfing online more than 3 hours today, yet I never found any interesting
    article like yours. It’s pretty worth enough for me.
    In my opinion, if all website owners and bloggers made
    good content as you did, the web will be a lot more useful than ever
    before.

    Take a look at my homepage; Keto Speed

  7. Thank you a bunch for sharing this with all folks you actually realize what you’re speaking approximately!
    Bookmarked. Kindly additionally seek advice from my site =).
    We will have a link change contract between us

    my site; Jannie

  8. Hey there would you mind letting me know which webhost you’re utilizing?
    I’ve loaded your blog in 3 different web browsers and I must say
    this blog loads a lot quicker then most. Can you recommend a good internet hosting provider at a reasonable price?
    Cheers, I appreciate it!

  9. You are so cool! I do not believe I’ve truly read through anything like this before.
    So good to discover somebody with some original thoughts on this issue.
    Really.. thank you for starting this up. This site is one thing that is needed on the web,
    someone with a little originality!

    my website – Max BHB

  10. I’m really loving the theme/design of your website.
    Do you ever run into any internet browser compatibility problems?
    A small number of my blog readers have complained about my website not operating correctly
    in Explorer but looks great in Chrome. Do you have any recommendations to help fix this problem?

  11. Simply wish to say your article is as amazing. The clarity in your post
    is simply excellent and i could assume you are an expert on this
    subject. Well with your permission let me to grab your RSS feed to keep up to date with forthcoming post.

    Thanks a million and please keep up the rewarding work.

  12. I have been browsing online more than three hours today, yet I never found any
    interesting article like yours. It is pretty worth enough for me.
    In my opinion, if all web owners and bloggers made good content as you did,
    the net will be a lot more useful than ever before.

  13. Hi would you mind letting me know which webhost you’re working with?
    I’ve loaded your blog in 3 completely different
    internet browsers and I must say this blog loads a lot faster then most.
    Can you suggest a good internet hosting provider at a fair
    price? Kudos, I appreciate it!

  14. This design is spectacular! You most certainly know how to keep a
    reader entertained. Between your wit and your videos, I was almost moved
    to start my own blog (well, almost…HaHa!) Great job.

    I really loved what you had to say, and more than that, how you presented
    it. Too cool!

  15. I absolutely love your site.. Excellent colors & theme. Did you develop this site yourself?

    Please reply back as I’m planning to create my
    very own website and want to find out where you got this
    from or exactly what the theme is called. Appreciate it!

    Feel free to surf to my blog post :: Vialis Health

  16. I like the valuable information you provide in your articles.
    I will bookmark your blog and check again here regularly.
    I’m quite certain I will learn lots of new stuff right here!
    Best of luck for the next!

  17. I’m really impressed with your writing skills as well as with the
    layout on your weblog. Is this a paid theme or did you modify it yourself?
    Either way keep up the nice quality writing, it is rare to see a great blog like this one nowadays.

  18. Hello there I am so thrilled I found your website, I really
    found you by mistake, while I was looking on Bing for
    something else, Anyways I am here now and would just like to say thanks a lot for
    a fantastic post and a all round interesting blog (I also love the theme/design),
    I don?t have time to go through it all at the minute but I have bookmarked it and
    also added in your RSS feeds, so when I have time I will
    be back to read a great deal more, Please do keep
    up the superb work.

    my blog … TestonoX Reviews

  19. Hey! This is my first comment here so I just wanted to give
    a quick shout out and tell you I truly enjoy reading through your posts.
    Can you recommend any other blogs/websites/forums that go over the same
    topics? Thank you!

    Look into my web-site … CutSlim Keto

  20. The next time I read a blog, Hopefully it won’t fail me as much
    as this particular one. I mean, Yes, it was my choice to read through, nonetheless I genuinely
    believed you’d have something interesting to talk about.
    All I hear is a bunch of complaining about something that you could fix if you were not too busy
    seeking attention.

    My web site – Keto Speed Diet

  21. I’ve been browsing online more than 4 hours today, yet I never found any interesting
    article like yours. It is pretty worth enough for me.
    In my opinion, if all web owners and bloggers made
    good content as you did, the web will be much more useful than ever before.

    Check out my web page; Octavia

  22. Hello! I could have sworn I?ve been to this website before but after going through a few of the posts I realized it?s new
    to me. Anyways, I?m definitely delighted I came across it and I?ll
    be book-marking it and checking back often!

    my site :: astravo.net.ru

  23. Hey there! I’m at work surfing around your blog from my new iphone!
    Just wanted to say I love reading through your blog and look forward to all your posts!
    Keep up the superb work!

    Feel free to visit my blog post; Alba

  24. Wow, awesome weblog format! How lengthy have you been running a
    blog for? you make running a blog glance easy. The
    entire glance of your site is fantastic, let alone the content material![X-N-E-W-L-I-N-S-P-I-N-X]I just could
    not go away your website prior to suggesting that I actually loved the standard information an individual provide
    on your visitors? Is gonna be again incessantly to inspect new
    posts.

    my page; houston affordable treatment

  25. Hiya, I am really glad I’ve found this information. Today bloggers publish just about gossips and internet and this is actually annoying.
    A good web site with interesting content, this is what I need.
    Thank you for keeping this web site, I will be visiting it.

    Do you do newsletters? Can not find it.

    my page – cannabis license

  26. We absolutely love your blog and find most of your post’s to be exactly what I’m looking for.
    Does one offer guest writers to write content for yourself?

    I wouldn’t mind publishing a post or elaborating on a lot of the
    subjects you write with regards to here. Again, awesome
    weblog!

    Visit my webpage: eating healthy

  27. Hello there! This blog post could not be written much better! Reading through this article reminds me of my previous roommate! He continually kept talking about this. I will forward this article to him. Pretty sure he’s going to have a good read. I appreciate you for sharing!|

  28. Write more, thats all I have to say. Literally, it seems as though you relied on the video to make your point. You obviously know what youre talking about, why waste your intelligence on just posting videos to your site when you could be giving us something enlightening to read?|

  29. We absolutely love your blog and find almost all of your post’s to be precisely what I’m looking for. Would you offer guest writers to write content for you? I wouldn’t mind producing a post or elaborating on a few of the subjects you write in relation to here. Again, awesome web log!|

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here

Gorące tematy

OŚWIADCZENIE W SPRAWIE PRZYWŁASZCZENIA NAZWY „WOLNI I SOLIDARNI”

„Wolni i Solidarni” to dewiza, która śp. Kornelowi Morawieckiemu towarzyszyła przez dziesięciolecia jego działalności. Nadana Solidarności Walczącej była niemal synonimem jej nazwy, wyrażającym najważniejsze...

W objęciach Królowej Polski – Albert Łyjak

Jasna Góra od wieków jest dla nas miejscem świętym. Każda religia ma takie miejsca. To konkretne punkty w przestrzeni, istniejące namacalnie, widoczne i doświadczalne, ...

Czy warto się odprężyć ćwicząc jogę?- Emilia Kaba

Po całym dniu ciężkiej pracy przychodzi czas na odpoczynek. Najlepiej odpoczywać podczas ćwiczeń, które pomagają osiągnąć równowagę. Przykładem takiej aktywności jest joga wywodząca się...